Metaplanet "hít thở" giữa áp lực thị trường: Từ tích lũy quyết liệt đến cân nhắc chiến lược

Khi Bitcoin tăng phi mã lên mức $91.82K, thị trường lại chứng kiến một bước ngoặt thú vị: trong khi MicroStrategy vừa chi gần 1 tỷ USD mua thêm Bitcoin ở đợt điều chỉnh, thì Metaplanet—“MicroStrategy phiên bản châu Á”—lại bất ngờ “dừng lại” để cân nhắc kỹ lưỡng. Kể từ cuối tháng 9 năm 2025, công ty niêm yết Nhật Bản này đã không tăng thêm nắm giữ Bitcoin, trái ngược hoàn toàn với hình ảnh “tích lũy không ngừng” trước đó.

Sự phân hóa trong cuộc đua kho bạc tài sản số

Nếu nhìn vào các động thái gần đây, thị trường DAT (Digital Asset Treasury) đang chia thành hai nhóm rõ rệt. MicroStrategy tiếp tục tăng tốc—vừa mua thêm 10.624 Bitcoin với giá 962.7 triệu USD. Nhưng Metaplanet cùng nhiều đơn vị khác lại chọn “giảm ga”, tạm dừng những khoản mua hàng tỷ USD.

Dữ liệu thị trường cho thấy ngành DAT đang trải qua “giai đoạn Darwin”. Vốn hóa cổ phiếu của toàn ngành đã rơi từ 150 tỷ USD xuống 73.5 tỷ USD trong quý IV. Cổ phiếu các công ty DAT tại Mỹ và Canada giảm trung vị 43%, một số thậm chí rớt tới 99%. Con số này phản ánh một thực tế: không phải cứ nắm giữ Bitcoin là thành công, mà việc quản lý tài chính và định giá mới là bài toán thực sự.

Khó khăn kế toán: Khi con số không còn “đẹp”

Metaplanet từng là “cậu bé vàng” của thị trường. Giá cổ phiếu tăng từ 20 USD (tháng 4/2024) lên đỉnh 1.930 USD (tháng 6/2025)—một sự bùng nổ khó tin. Nhưng rồi giá lao dốc hơn 70%, và điều này bắt đầu gây áp lực lên những con số kế toán.

Nắm giữ hơn 30.000 Bitcoin (giá trị khoảng 2.75 tỷ USD), nhưng chi phí trung bình là 108.000 USD/coin—Metaplanet đang gánh khoản lỗ chưa thực hiện lên tới 500 triệu USD trên sổ sách. Tỷ lệ vốn hóa thị trường/giá trị tài sản ròng từng rơi xuống 0.99, tức là “vỡ mệnh giá”—một tín hiệu cảnh báo.

CEO Simon Gerovich đã giải thích vào tháng 9: nếu tiếp tục phát hành cổ phiếu khi giá trị tài sản ròng thấp hơn vốn hóa thị trường, điều đó “sẽ phá hủy giá trị toán học” của công ty. Đó là lúc nhà quản lý nhận ra cần phải cân nhắc kỹ lưỡng giữa tham vọng tích lũy và sức khỏe tài chính.

Chuẩn mực kế toán bảo thủ của Nhật Bản càng làm trầm trọng thêm vấn đề này. Để tránh những rủi ro từ sự biến động giá Bitcoin—có thể làm bảng lãi lỗ ngắn hạn bị ảnh hưởng quá mức—công ty chủ động chọn dừng bước để “thoát khỏi vùng nguy hiểm”.

Nâng cấp cơ cấu tài chính thay vì “tấn công”

Điều thú vị là, việc tạm dừng không phải là “đầu hàng”. Thay vào đó, Metaplanet đang bí mật chuẩn bị một nước đi lớn—nâng cấp toàn bộ cấu trúc vốn.

Báo cáo quý III cho thấy doanh thu đạt 2.401 tỷ yên (tăng 94%), lợi nhuận hoạt động 1.339 tỷ yên (tăng 64%). Quan trọng hơn, mảng kinh doanh quyền chọn đã tạo ra 16.28 triệu USD, tăng 115%—đủ để trang trải chi phí vận hành mà không cần liên tục phát hành cổ phiếu.

Công ty đang lên kế hoạch phát hành cổ phiếu ưu đãi tương tự MicroStrategy (STRC) để huy động vốn hiệu quả hơn. Hai công cụ tín dụng số mới “Mercury” và “Mars” đang được thiết kế, trong đó Mercury sẽ cung cấp lợi suất 4.9% bằng yên—cao gấp 10 lần lãi suất tiền gửi ngân hàng Nhật. Đây là bait hoàn hảo cho nhà đầu tư nội địa đang khát lợi nhuận.

Song song đó, Metaplanet cũng không ngừng huy động vốn qua khoản vay. Công ty đã vay thêm 130 triệu USD để mua Bitcoin, trong khuôn khổ hạn mức tín dụng 500 triệu USD. Chiến lược này khác với MicroStrategy, nhưng lại phù hợp với bối cảnh lãi suất thấp tại Nhật.

Lợi thế từ “sân nhà”

Metaplanet may mắn nắm bắt được một lợi thế độc đáo mà ít công ty DAT khác có được. Sự suy yếu liên tục của đồng yên giúp Bitcoin trở thành “lá chắn” chống lạm phát hiệu quả cho nhà đầu tư Nhật. Dự trữ Bitcoin của công ty chính là kênh để họ bảo vệ sức mua.

Hơn nữa, chế độ thuế ưu đãi tại Nhật cho các tài khoản tiết kiệm cá nhân đã giúp Metaplanet thu hút 63.000 cổ đông nội địa. So với mức thuế 55% khi nắm giữ crypto trực tiếp, mua cổ phiếu Metaplanet qua tài khoản này rẻ hơn nhiều—và đây là lý do tại sao Capital Group (với 11.45% cổ phần), Vanguard, Evolution Capital, Invesco lần lượt trở thành những cổ đông lớn.

Tính tới ngày 15/12, vốn hóa Metaplanet đã vượt qua Kioxia Holdings (nhà sản xuất chip nhớ Nhật), tăng gần 400% trong chưa đầy hai tháng. Đây là minh chứng cho sự công nhận từ các tổ chức quốc tế lớn.

Những rủi ro tiềm ẩn phía trước

Tuy nhiên, không phải mọi thứ đều mịn màng. Metaplanet từng bị xem xét loại khỏi chỉ số MSCI Nhật Bản—một rủi ro mà MicroStrategy cũng phải đối mặt. Nếu tỷ trọng Bitcoin quá cao khiến công ty bị loại, làn sóng bán tháo từ các quỹ bị động sẽ tấn công.

Rủi ro lớn hơn đến từ khả năng cải cách thuế tại Nhật. Cơ quan Dịch vụ Tài chính Nhật Bản dự kiến sửa đổi thuế năm 2026, đưa tài sản crypto từ mức thuế lũy tiến 55% xuống mức 20% thống nhất—tương tự với cổ phiếu. Nếu thực hiện, chênh lệch thuế sẽ biến mất, và sức hấp dẫn của cổ phiếu Metaplanet sẽ giảm đáng kể.

Chờ đợi quyết định lớn vào 22/12

Metaplanet sẽ tổ chức Đại hội cổ đông đặc biệt ngày 22/12 để thảo luận phát hành cổ phiếu ưu đãi. Kết quả cuộc họp này sẽ quyết định định hướng chiến lược tiếp theo.

Nhìn lại hành trình của Metaplanet, việc tạm dừng tích lũy Bitcoin không phải thất bại chiến lược. Thay vào đó, đây là một cân nhắc thấu đáo giữa tham vọng dài hạn và sức khỏe tài chính ngắn hạn. Nó cũng đánh dấu thị trường DAT đang trưởng thành, từ thời kỳ “chủ yếu tích lũy” sang era “quản lý rủi ro có chủ ý”.

Thị trường đang chờ xem: liệu đây chỉ là nước đi phòng thủ tạm thời, hay là khởi đầu cho một chuyển đổi chiến lược lâu dài? Câu trả lời sẽ nằm ở những quyết định mà Metaplanet sẽ công bố trong những tuần tới.