Sự phân kỳ trong giao dịch: Nguồn gốc, loại và chiến lược sử dụng

Chỉ số phổ biến để phát hiện tín hiệu phân kỳ

Trước khi hiểu về phân kỳ, nhà giao dịch nên biết các công cụ dùng để theo dõi tín hiệu này. Thông thường, công thức chung sẽ đến từ nhóm Oscillator hoặc các công cụ đo động lượng.

RSI (Chỉ số sức mạnh tương đối) là chỉ số đo lường trạng thái quá mua (Overbought) khi RSI trên 70 và quá bán (Oversold) khi RSI dưới 30. Công cụ này hữu ích trong việc nhìn nhận sự thay đổi trong sức mạnh của giá.

MACD dựa trên hai đường trung bình động để xác định thời điểm mua bán. Khi MACD tăng lên dương, cho thấy lực mua mạnh. Ngược lại, giá trị âm giảm liên tục cho thấy lực bán mạnh mẽ.

Williams %R đo trạng thái quá mua quá bán. Giá trị trên 80 nghĩa là Overbought, dưới 20 nghĩa là Oversold. Tín hiệu xuất hiện trong hai vùng này thường báo hiệu sự thay đổi mạnh mẽ.

Phân kỳ là gì: Định nghĩa và tầm quan trọng

Phân kỳ xảy ra khi giá và chỉ số kỹ thuật di chuyển không đồng bộ với nhau, do lực đẩy không cân bằng. Điều này không có nghĩa là chỉ số thất bại, mà là tín hiệu cho thấy xu hướng có thể đang mất năng lượng.

Khi giá liên tục giảm nhưng chỉ số không xác nhận sức mạnh của xu hướng đó, hoặc ngược lại, nhà giao dịch cần giữ bình tĩnh vì có thể xảy ra sự đảo chiều hoặc tiếp tục xu hướng cũ, tùy thuộc vào loại phân kỳ.

Các dạng và tầm quan trọng của 4 loại phân kỳ

1. Giá giảm nhưng vẫn còn mạnh, tín hiệu Bullish Divergence

Khi giá tạo đáy mới, nhưng chỉ số không xác nhận điều đó, có thể biểu thị xu hướng giảm yếu đi và khả năng tăng sắp tới.

2. Giá tăng nhưng vẫn còn mạnh, tín hiệu Bearish Divergence

Khi giá tạo đỉnh mới nhưng chỉ số không đủ mạnh, cảnh báo rằng lực tăng đang suy yếu.

3. Giảm yếu nhưng chỉ số vẫn mạnh (Hidden Bearish Divergence)

Tình huống này cho thấy xu hướng giảm vẫn tiếp tục, giá chỉ điều chỉnh nhẹ.

4. Tăng yếu nhưng chỉ số vẫn mạnh (Hidden Bullish Divergence)

Xu hướng tăng vẫn còn động lực, giá mới vượt khỏi trung bình thời gian.

Regular Divergence: Tín hiệu đảo chiều mạnh mẽ

Regular Divergence xảy ra khi giá di chuyển theo một hướng hoàn toàn, nhưng chỉ số không theo kịp. Điều này thường dẫn đến sự đảo chiều xu hướng quan trọng.

Ví dụ về Bullish Divergence thực tế:

Giá coin tiếp tục giảm và chạm đáy mới (Lower Low), nhưng khi xem RSI, không thấy nó vượt qua mức đáy trước đó, không xác nhận sức mạnh giảm còn lại. Điều này cho thấy lực giảm đang yếu dần, khả năng tăng sắp tới. Khi nến bắt đầu chuyển sang màu xanh, đã đến lúc xem xét mua vào.

Ví dụ về Bearish Divergence thực tế:

Giá tạo đỉnh mới (Higher High) liên tục và tiếp tục tăng, nhưng RSI hoặc MACD không xác nhận đỉnh mới, không xuất hiện đỉnh cao mới. Trong tình huống này, cảnh báo rằng lực tăng đang yếu dần, khả năng giảm mạnh phía trước. Khi thấy nến đỏ Shooting Star, nghĩ đến việc bán ra.

Cách tận dụng Regular Divergence:

• Theo dõi Higher High / Lower Low của giá
• So sánh với biến động của RSI, MACD hoặc Williams %R
• Có thể chờ đến khi giá xuất hiện mẫu xác nhận đảo chiều như Double Top hoặc Double Bottom
• Đặt điểm Stop Loss ở mức phù hợp để kiểm tra
• Vào lệnh khi đã chắc chắn

Hidden Divergence: Tín hiệu tiếp tục xu hướng

Hidden Divergence trái ngược, cho thấy xu hướng hiện tại vẫn còn sống và tiếp tục đi tiếp. Giá có thể điều chỉnh nhẹ, nhưng chỉ số vẫn thể hiện sức mạnh.

Ví dụ về Hidden Bullish Divergence:

Giá đang tăng lên, nhưng trong quá trình điều chỉnh nhẹ (Pullback), chỉ tạo Higher Low, không xuống đến mức thấp trước đó. Khi xem RSI, thấy RSI giảm cùng giá, nhưng không giảm quá nhiều, vẫn duy trì trên 50, cho thấy lực tăng còn mạnh, dự kiến tiếp tục phục hồi.

Ví dụ về Hidden Bearish Divergence:

Giá giảm liên tục, trong khi phản ứng bật lên nhẹ (Bounce) chỉ tạo Lower High. Khi xem RSI hoặc MACD, không thấy đỉnh mới, vẫn còn thấp, cho thấy lực giảm vẫn còn mạnh, giá sẽ tiếp tục giảm.

Cách tận dụng Hidden Divergence:

• Tìm Higher Low (trong xu hướng tăng) hoặc Lower High (trong xu hướng giảm)
• Quan sát xem chỉ số còn mạnh hay không
• Khi phát hiện tín hiệu này, tiếp tục theo xu hướng cũ
• Chờ giá chạm vùng cũ để vào lệnh mới
• Đặt Stop Loss rộng hơn vì đây là xu hướng tiếp diễn

Tránh sai lầm khi giao dịch Divergence

Phân kỳ là tín hiệu hữu ích, nhưng không chính xác 100%. Có thể xuất hiện nhiều tín hiệu False Divergence trước khi giá thực sự đổi chiều. Nhà giao dịch cần ghi nhớ các điều sau:

• Chờ xác nhận: Đừng vào lệnh chỉ dựa vào tín hiệu phân kỳ, hãy chờ giá có động thái rõ ràng hơn.

• Dùng Stop Loss: Đặt điểm dừng lỗ đúng cách để bảo vệ vốn khi tín hiệu sai.

• Nghiên cứu khung thời gian dài: Phân kỳ trên khung giờ hoặc ngày có độ tin cậy cao hơn so với khung ngắn.

• Kết hợp các công cụ khác: Không nên dựa hoàn toàn vào phân kỳ, hãy kết hợp với các tín hiệu khác như mô hình giá hoặc các đường hỗ trợ kháng cự.

Tóm lại

Bullish Divergence và Bearish Divergence là công cụ phân tích quan trọng để dự đoán sự thay đổi giá. Trong khi đó, Hidden Divergence giúp xác nhận tiếp tục xu hướng cũ. Hiểu rõ các tín hiệu này và kết hợp quản lý rủi ro sẽ giúp bạn phát triển chiến lược giao dịch mạnh mẽ hơn.

Nhớ rằng, phân kỳ chỉ là tín hiệu, không phải quy luật tự nhiên. Việc thực hành và rèn luyện tâm lý của nhà giao dịch quan trọng hơn bất kỳ công cụ nào.