Hệ thống xác thực kỹ thuật số: Hiểu về EKYC thay đổi cách thực hiện giao dịch tài chính

Trong thời đại công nghệ thay thế các quy trình truyền thống, việc xác thực danh tính người dùng đã được cải tiến để trở nên hiện đại và tiện lợi hơn. Hôm nay chúng ta sẽ khám phá EKYC (Electronic Know-Your-Customer) - phương pháp xác thực danh tính qua hệ thống điện tử tiết kiệm thời gian và giảm thiểu phiền hà trong các giao dịch tài chính

EKYC là gì? Công nghệ thay đổi cách xác thực danh tính

EKYC hoặc Electronic Know-Your-Customer là việc nhận diện và xác thực danh tính khách hàng qua công nghệ số, thay vì phải gặp trực tiếp nhân viên mất thời gian, người dùng có thể tự đăng ký từ nhà bằng thiết bị điện tử của chính mình.

Hệ thống EKYC được phát triển từ KYC truyền thống, qua việc cải tiến giảm các bước điền thông tin thủ công, tiết kiệm thời gian di chuyển và giảm sử dụng giấy tờ, giúp quá trình xác thực danh tính đạt hiệu quả tối đa.

Các hình thức xác thực danh tính trong EKYC gồm 3 dạng chính

Quét dữ liệu sinh trắc học (Biometric Authentication)

Là phương pháp phổ biến nhất, sử dụng dữ liệu sinh trắc của cá nhân để chứng minh danh tính. Có thể quét võng mạc, khuôn mặt hoặc dấu vân tay để xác nhận chủ sở hữu thực sự. Ví dụ sử dụng gồm đăng nhập điện thoại thông minh, giao dịch qua Mobile Banking và truy cập các ứng dụng tài chính.

Đọc dữ liệu tài liệu kỹ thuật số (Optical Character Recognition - OCR)

Phương pháp này sử dụng quét và chuyển đổi dữ liệu từ giấy tờ và hình ảnh thành dạng số, như căn cước công dân, sao kê ngân hàng hoặc giấy đăng ký kinh doanh. Tất cả dữ liệu sẽ được chuyển thành dữ liệu điện tử, giúp rút ngắn thời gian điền thông tin trên giấy tờ.

Xác thực qua hệ thống số của nhà nước (National Digital ID - NDID)

Phương pháp này EKYC qua hệ thống trực tuyến phổ biến nhất tại ngân hàng Thái Lan, như quét khuôn mặt và căn cước công dân, kết nối với hệ thống xử lý của các cơ quan liên quan để xác thực danh tính người dùng.

Tiêu chuẩn và điều kiện xác thực danh tính

Việc truy cập hệ thống EKYC cần có xác thực rõ ràng để tránh truy cập trái phép.

Đối với cá nhân: Thông tin cần có gồm:

• Số căn cước công dân, họ tên, ngày tháng năm sinh
• Địa chỉ hiện tại, số điện thoại di động
• Địa chỉ email và quét khuôn mặt

Đối với tổ chức: Sử dụng các thông tin sau:

• Tên tổ chức, mã đăng ký kinh doanh
• Địa chỉ trụ sở và thông tin người quản lý

Ngoài ra còn cần có “tác nhân xác thực” (Authenticator) do người dùng sở hữu và kiểm soát, gồm ba loại:

• Something You Know - như mật khẩu PIN
• Something You Have - như thẻ căn cước hoặc thẻ định danh
• Something You Are - như dấu vân tay, khuôn mặt

Những lợi ích của hệ thống EKYC khiến người dùng lựa chọn

Hệ thống xác thực điện tử này có nhiều ưu điểm mà người dùng cần biết:

• Tiện lợi: Không cần đến chi nhánh hay văn phòng, có thể đăng ký bất cứ lúc nào, ở bất cứ đâu qua thiết bị của chính mình
• Tiết kiệm thời gian và chi phí: Giảm chi phí đi lại, tiết kiệm tài nguyên và giảm sử dụng giấy tờ
• An toàn cao: Hệ thống lưu trữ dữ liệu có mức độ bảo mật cao, giảm rủi ro giả mạo giấy tờ và gian lận
• Chính xác và đáng tin cậy: Dữ liệu xử lý bằng hệ thống điện tử có độ chính xác cao hơn
• Phạm vi sử dụng rộng rãi: Có thể dùng trong ngân hàng, chính phủ, tài chính, đầu tư và bảo hiểm

Những hạn chế và thách thức của hệ thống EKYC

Tuy nhiên, hệ thống này vẫn còn một số điểm yếu cần phát triển thêm:

• Tiếp cận nhóm người cao tuổi: Nhóm này có thể chưa quen với công nghệ số, gây khó khăn trong việc truy cập hệ thống
• Rủi ro từ việc sử dụng dữ liệu sai mục đích: Nếu dữ liệu của nhóm khó tiếp cận bị lợi dụng trái phép, có thể gây thiệt hại cho họ
• Yêu cầu về tiết kiệm năng lượng: Cần có thiết bị điện tử phù hợp và phát triển công nghệ liên tục

EKYC khác gì KYC truyền thống?

Hệ thống EKYC và KYC truyền thống có nhiều điểm khác biệt quan trọng:

Về quy trình kiểm tra

• KYC: Khách hàng phải gặp trực tiếp nhân viên kèm giấy tờ vật lý như căn cước, hộ chiếu
• EKYC: Sử dụng công nghệ số như sinh trắc học, chữ ký số để kiểm tra từ xa

Về giấy tờ sử dụng

• KYC: Cần sao chép giấy tờ cá nhân và chứng minh địa chỉ
• EKYC: Không cần giấy tờ vật lý, tất cả đều số hóa

Về phương pháp kiểm tra

• KYC: Kiểm tra thủ công, có thể mất thời gian
• EKYC: Thực hiện từ xa, tiện lợi tối đa

Về tốc độ

• KYC: Quy trình có thể chậm do nhiều bước kiểm tra
• EKYC: Kiểm tra nhanh, giúp khách hàng bắt đầu sử dụng sớm hơn

Về độ chính xác

• KYC: Có thể xảy ra lỗi do xử lý thủ công
• EKYC: Hệ thống số hóa cho độ chính xác cao hơn nhiều

Về an ninh

• KYC: Các biện pháp bảo vệ hạn chế, giấy tờ vật lý dễ bị làm giả
• EKYC: Sử dụng mã hóa kỹ thuật số và xác thực sinh trắc, giảm rủi ro gian lận

Về trải nghiệm người dùng

• KYC: Khách hàng phải đến trực tiếp chi nhánh, không tiện lợi
• EKYC: Kiểm tra từ xa, trải nghiệm mượt mà và thuận tiện

Tổng thể, hệ thống EKYC vượt trội hơn so với truyền thống về mọi mặt nhờ công nghệ số, tiện lợi, chính xác và các biện pháp bảo mật mạnh mẽ.

Tóm lại: EKYC là tương lai của xác thực danh tính

Từ những phân tích trên, EKYC là bước phát triển quan trọng trong quy trình xác thực danh tính, đặc biệt trong môi trường số ngày càng mở rộng. Hiện nay, công nghệ này đã được ứng dụng trong ngân hàng, chính phủ, tài chính, đầu tư và bảo hiểm.

Việc sử dụng hệ thống xác thực điện tử không chỉ giúp bảo vệ dữ liệu cá nhân của người dùng khỏi rò rỉ mà còn giữ gìn dữ liệu đó một cách hiệu quả, giúp người dùng yên tâm và tin tưởng hơn vào hệ thống tài chính số.