2024 Mỹ chỉ số lạm phát hướng đi: Dữ liệu CPI ảnh hưởng như thế nào đến đầu tư của bạn?

Tại sao nhà đầu tư phải chú ý đến thời gian công bố CPI của Mỹ?

Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Mỹ là chỉ số dự báo tình hình thị trường tài sản toàn cầu. Mỗi khi thời điểm công bố CPI đến gần, thị trường thường sẽ có những phản ứng sớm. Điều này không phải là ngẫu nhiên — dữ liệu CPI trực tiếp ảnh hưởng đến quyết định của Cục Dự trữ Liên bang (Fed), trong khi hành động của Fed lại quyết định sự biến động của cổ phiếu, trái phiếu, tỷ giá hối đoái. Nói đơn giản, thời gian công bố CPI của Mỹ chính là điểm chuyển biến tâm lý thị trường.

So với chỉ số PCE mà Fed chú trọng hơn, CPI được công bố sớm hơn, khiến nó trở thành đối tượng phản ứng trước của thị trường. Một dữ liệu CPI vượt kỳ vọng có thể gây ra biến động mạnh về giá tài sản trong vòng vài phút.

Lịch công bố CPI của Mỹ năm 2024 (giờ Đài Loan)

Muốn nắm bắt chính xác nhịp điệu thị trường, bước đầu tiên là ghi nhớ lịch trình này:

Nguyên lý cốt lõi: CPI của Mỹ thường được công bố vào ngày làm việc đầu tiên của tháng hoặc ngày làm việc gần nhất. Thời gian có thể điều chỉnh theo giờ mùa hè và mùa đông của Mỹ. Mùa đông là 21:30, mùa hè là 20:30, nhớ rõ nhịp điệu này để không bỏ lỡ cơ hội thị trường.

CPI vs CPI lõi vs PCE: Mối quan hệ tam giác mà nhà đầu tư cần hiểu rõ

Trên thị trường có ba loại dữ liệu lạm phát dễ gây nhầm lẫn, nếu hiểu sai sẽ dẫn đến đánh giá sai xu hướng:

CPI của Mỹ vs CPI lõi: CPI bao gồm thực phẩm và năng lượng (biến động lớn, nhiễu loạn nhiều), CPI lõi loại bỏ hai loại này (phản ánh xu hướng thực tế tốt hơn). Nói đơn giản, xem CPI lõi giúp hiểu rõ tình hình kinh tế thực, nhưng phản ứng của thị trường với CPI tổng thể lại mạnh hơn.

CPI vs PCE: Sự khác biệt lớn nhất là phương pháp tính toán. CPI dùng trọng số cố định, PCE dùng trọng số theo chuỗi. Kết quả là gì? PCE phản ánh tốt hơn hiệu ứng thay thế tiêu dùng — giá dầu tăng khiến người tiêu dùng giảm đi lại, trọng số tự điều chỉnh. Vì vậy, PCE “thông minh” hơn CPI, nhưng CPI phát hành trước, thị trường phản ứng trước.

Tỷ lệ tăng trưởng hàng năm vs tỷ lệ tăng trưởng hàng tháng: Muốn xem xu hướng? Xem tỷ lệ tăng hàng năm (loại bỏ tác động mùa vụ). Muốn biết động thái mới nhất? Xem tỷ lệ tăng hàng tháng. Nhà đầu tư nên theo dõi cả hai, nhưng trọng tâm là tỷ lệ hàng năm.

Hai con số quan trọng nhất nhà đầu tư cần chú ý: Tỷ lệ tăng CPI hàng năm của Mỹ (phản ứng mạnh nhất của thị trường) và tỷ lệ PCE hàng năm của Mỹ (dựa vào quyết định của Fed). Hai dữ liệu này thường biến động cùng chiều, nhưng PCE phát hành muộn hơn, tạo ra khoảng thời gian phản ứng cho các quỹ thông minh.

Cấu thành CPI: Tìm nguồn gốc biến động của thị trường

Chỉ số CPI của Mỹ không tự nhiên xuất hiện, nó gồm các thành phần chính sau:

• Liên quan đến nhà ở (30-40%): Chi phí thuê nhà là phần lớn, ảnh hưởng trực tiếp đến túi tiền người tiêu dùng
• Thực phẩm và đồ uống (13-15%): Các mặt hàng thiết yếu hàng ngày, dễ biến động
• Năng lượng (6-8%): Phản ánh trực tiếp giá dầu
• Chăm sóc y tế (7-9%): Chi phí tăng dài hạn
• Giao thông vận tải (5-6% gồm xe mới và cũ): Tín hiệu tổng hợp từ giá xăng và thị trường ô tô
• Các thành phần khác (giáo dục, giải trí, truyền thông, v.v.): tỷ lệ phần trăm nhỏ hơn

Hiểu rõ cấu thành này rất quan trọng. Nhà ở và thực phẩm chiếm gần 50%, biến động của chúng sẽ kéo theo biến động CPI. Muốn dự đoán xu hướng CPI? Trước tiên hãy chú ý đến giá thuê nhà và giá lương thực, gần như chính xác 8-9 phần.

Dự đoán CPI Mỹ năm 2024: Ba yếu tố quyết định hướng đi cả năm

Yếu tố quyết định 1: Tình hình kinh tế Mỹ

Quỹ Tiền tệ Quốc tế dự báo tăng trưởng GDP của Mỹ năm 2024 là 2.1%, lạm phát toàn cầu là 5.8%. Kinh tế không yếu, lạm phát cũng không giảm mạnh. Điều này có nghĩa CPI khó giảm xuống mức thấp hai chữ số, đáy đã có hỗ trợ.

Yếu tố quyết định 2: Cuộc chơi của giá hàng hóa cơ bản

Kho dự trữ dầu hiện đang giảm, tạo hỗ trợ cho giá dầu. Do nửa đầu năm 2023 hàng hóa giảm mạnh, nửa đầu năm 2024 CPI sẽ đối mặt với áp lực hồi phục do cơ sở thấp của năm ngoái. Nói cách khác, hiệu ứng cơ sở thấp sẽ cản trở CPI giảm nhanh tiếp.

Yếu tố quyết định 3: Chính trị địa chiến lược và chi phí logistics

Khủng hoảng Biển Đỏ làm gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu. Chi phí vận chuyển tuyến Á-Âu đã tăng gấp hơn hai lần. Dù tác động lần này không nghiêm trọng như sự kiện kênh đào Suez năm 2021, nhưng chi phí logistics tăng liên tục cuối cùng sẽ truyền dẫn vào giá tiêu dùng, tạo áp lực tăng giá.

Dự đoán 3 giai đoạn xu hướng CPI năm 2024

Tổng hợp các yếu tố trên, CPI Mỹ năm 2024 sẽ thể hiện xu hướng “V-shaped rebound”:

Giai đoạn 1 (quý 1): CPI chạm đáy. Thời điểm này là mức thấp nhất trong năm, thị trường kỳ vọng cắt giảm lãi suất cao nhất.

Giai đoạn 2: CPI tăng trở lại. Hiệu ứng cơ sở thấp, hỗ trợ từ dầu mỏ, chi phí logistics tăng đồng loạt, CPI sẽ có xu hướng tăng ngược lại. Điều này có thể làm rối loạn kỳ vọng về nhịp giảm lãi của Fed.

Giai đoạn 3 (cuối năm): CPI giảm trở lại. Khi hiệu ứng cơ sở biến mất và có thể có suy thoái kinh tế, CPI sẽ tiếp tục giảm, nhưng không trở lại mức thấp của quý 1.

Ý nghĩa đối với nhà đầu tư: Những ai đã kỳ vọng CPI giảm để mua trái phiếu trong quý 2 cần cẩn trọng. Nhịp giảm lãi của Fed cũng có thể chậm hơn dự kiến. Dữ liệu của CME cho thấy thị trường dự đoán Fed sẽ giảm lãi 6 điểm cơ bản trong năm 2024, nhưng dự đoán này có thể cần điều chỉnh lại.

Cuối cùng: Tại sao phải chú ý sớm đến thời gian công bố CPI

Mỗi tháng, việc công bố CPI của Mỹ đều là một trận chiến của thị trường. Biết trước thời gian công bố, chuẩn bị dữ liệu dự kiến, suy nghĩ sẵn các phương án ứng phó sẽ giúp giữ vững tâm lý trong những biến động cảm xúc.

Đặc biệt là trong quý 2, khi dữ liệu CPI có thể vượt kỳ vọng, những nhà đầu tư không nắm rõ thời điểm công bố CPI hoặc thiếu nhận thức về độ nhạy dữ liệu dễ bị thị trường “đánh lừa”. Nhớ rằng: đi trước một bước trong việc nắm bắt thời gian công bố CPI và cấu thành dữ liệu sẽ giúp bạn chiếm lợi thế trong đầu tư.