Từ Nhà sáng lập Cơ sở dữ liệu đến Người giàu nhất thế giới: Cuộc đời của Larry Ellison đã trở thành một cược AI ở tuổi 81

Vào ngày 10 tháng 9 năm 2025, một sự kiện phi thường đã xảy ra trong bảng xếp hạng giàu có. Một tỷ phú công nghệ 81 tuổi tên là Larry Ellison chính thức soán ngôi Elon Musk để trở thành người giàu nhất thế giới. Giá trị ròng của ông ngày hôm đó đạt $393 tỷ đô—một cú nhảy đáng kinh ngạc $100 tỷ đô trong một phiên giao dịch. Oracle, công ty mà ông đồng sáng lập hàng thập kỷ trước, vừa công bố một hợp tác mang tính lịch sử: một thỏa thuận trị giá $300 tỷ đô trong vòng năm năm với OpenAI. Phản ứng của thị trường đã bùng nổ—cổ phiếu của Oracle tăng hơn 40% trong một ngày, mức tăng trong ngày lớn nhất kể từ năm 1992.

Nhưng khoảnh khắc này không chỉ về con số. Đó là đỉnh cao của một cuộc đời đầy mâu thuẫn: một người mồ côi trở thành ông trùm công nghệ, một lập trình viên nổi loạn xây dựng đế chế bảo thủ, và một người dường như ngày càng mạo hiểm—và ngày càng có nhiều vợ—khi tuổi tác tăng lên.

Người Lập Trình Thấy Vàng Trong Dữ Liệu

Hành trình của Ellison bắt đầu từ năm 1944 tại Bronx, sinh ra trong một gia đình trung lưu nghèo khó, mẹ còn là thiếu niên không thể nuôi dưỡng ông. Được nhận nuôi vào một gia đình trung lưu gặp khó khăn ở Chicago, ông đã trải qua nhiều trường đại học trước khi bỏ học hoàn toàn. Đến đầu những năm 1970, ông chỉ là một lập trình viên tại Ampex Corporation ở California, làm việc về hệ thống lưu trữ và xử lý dữ liệu.

Điều thay đổi tất cả chính là một hợp đồng của CIA. Chính phủ cần một hệ thống để quản lý và truy vấn khối lượng dữ liệu khổng lồ một cách hiệu quả. Mật danh nội bộ: “Oracle.” Dự án này đã giúp Ellison nhận ra điều mà các đồng nghiệp bỏ qua—tiềm năng thương mại của các cơ sở dữ liệu quan hệ. Trong khi người khác xem đó là một vấn đề kỹ thuật, ông lại thấy một thị trường trị giá hàng nghìn tỷ đô đang chờ được khai thác.

Năm 1977, với 1.200 đô la của chính mình và hai cộng sự, Ellison thành lập Software Development Laboratories. Họ xây dựng một hệ thống cơ sở dữ liệu thương mại lấy cảm hứng từ công việc của CIA và đặt tên là Oracle. Đến năm 1986, nó đã niêm yết trên NASDAQ. Đến những năm 1990 và 2000, Oracle thống trị hoàn toàn thế giới cơ sở dữ liệu doanh nghiệp đến mức các công ty không thể tưởng tượng vận hành mà không có nó.

Ellison không phải là một nhà sáng chế theo nghĩa thuần túy—ông là một điều gì đó có giá trị hơn: một người có tầm nhìn nhận ra tiềm năng thương mại trước bất kỳ ai khác và dám đặt cược tất cả vào đó. Trong bốn thập kỷ, ông là động lực chính của Oracle, giữ gần như mọi vai trò điều hành có thể. Ngay cả sau khi từ chức CEO vào năm 2014, ông vẫn giữ chức Chủ tịch Điều hành và Giám đốc Công nghệ.

Cuộc Đầu Tư Mạo Hiểm Về AI: Bước Đi Muộn Nhưng Đáng Được Đền Bù

Đây chính là lý do tại sao cú tăng vọt vào tháng 9 năm 2025 lại hoàn toàn hợp lý. Trong khi Amazon và Microsoft chiếm lĩnh đám mây trong những năm đầu, Oracle lại tụt lại phía sau. Nhưng Oracle có thứ mà họ không có: mối quan hệ với mọi doanh nghiệp lớn trên Trái đất và kiến thức sâu rộng về quản lý dữ liệu quy mô lớn.

Khi AI sinh dạng bùng nổ, đột nhiên mọi công ty đều cần hạ tầng trung tâm dữ liệu khổng lồ. OpenAI, huấn luyện các mô hình ngôn ngữ khổng lồ, cần gấp rút sức mạnh tính toán. Microsoft đã sớm giành quyền hợp tác. Nhưng vẫn còn chỗ cho một nhà cung cấp lớn khác.

Oracle đã thực hiện bước đi của mình. Công ty công bố chiến lược chuyển hướng: đầu tư lớn vào trung tâm dữ liệu AI, hợp tác với các công ty AI hàng đầu, và tổ chức lại toàn bộ để tập trung vào hạ tầng hỗ trợ AI sinh dạng. Vào mùa hè năm 2025, họ sa thải hàng nghìn nhân viên từ các bộ phận phần cứng cũ và phần mềm truyền thống, chuyển hướng nguồn lực sang hạ tầng AI. Thị trường đã nhận ra rằng cuộc chơi đang có lợi.

Hợp tác trị giá $300 tỷ đô với OpenAI không chỉ là chiến thắng thương mại—đó còn là sự xác nhận của Oracle. Một công ty từng bị xem là di sản nay trở thành trung tâm của hạ tầng tương lai. Sự tăng giá cổ phiếu 40% phản ánh rõ điều này: việc Ellison gia nhập AI hạ tầng muộn mà đúng thời điểm.

Một Cuộc Đời Đầy Mâu Thuẫn: Kỷ Luật Gặp Gỡ Sự Thưởng Thức

Nếu cuộc sống chuyên nghiệp của Ellison là về những rủi ro có tính toán, thì cuộc sống cá nhân của ông như một cuốn tiểu thuyết về mâu thuẫn. Ông sở hữu gần như toàn bộ đảo Lanai của Hawaii, nhiều biệt thự ở California, và bộ sưu tập du thuyền như một bảo tàng nổi. Ông đã kết hôn năm lần—cuộc hôn nhân gần nhất vào năm 2024 với Jolin Zhu, một người phụ nữ kém ông 47 tuổi, được tiết lộ qua một tài liệu quyên góp của Đại học Michigan ghi rõ “Larry Ellison và vợ ông.”

Tuy nhiên, ở tuổi 81, ông vẫn giữ dáng như người trẻ hàng thập kỷ. Các cựu giám đốc điều hành cho biết rằng thời kỳ đỉnh cao, Ellison dành vài giờ mỗi ngày để tập thể dục, chỉ uống nước và trà xanh, theo một chế độ ăn kiêng nghiêm ngặt đến mức các vận động viên chuyên nghiệp cũng phải ghen tị. Sự ám ảnh về thể chất này còn mở rộng đến các đam mê của ông: lướt sóng (ông suýt chết năm 1992 nhưng chưa bao giờ bỏ cuộc), đua thuyền chuyên nghiệp (ông tài trợ cho chiến thắng của Oracle Team USA tại America’s Cup năm 2013), và quần vợt (ông hồi sinh giải Indian Wells như “bộ Slam thứ năm”).

Ông sáng lập SailGP, một giải đua thuyền tốc độ cao thu hút các nhà đầu tư lớn như Anne Hathaway và siêu sao bóng đá Mbappé. Đối với Ellison, thể thao không chỉ là sở thích—đó là công thức để giữ trẻ, đói khát và luôn phù hợp. Ở độ tuổi mà hầu hết tỷ phú đều an hưởng của cải, ông vẫn ra khơi, vẫn đuổi theo kỷ lục.

Quyền Lực, Từ Thiện và Tầm Nhìn Cá Nhân

Ảnh hưởng của Ellison vượt ra ngoài kinh doanh. Ông đã lâu nay là người ủng hộ Đảng Cộng hòa và là nhà tài trợ chính trị đáng kể—$15 hàng triệu đô la cho một quỹ Super PAC của thượng nghị sĩ, tài trợ các chiến dịch tổng thống. Tháng 1 năm 2025, ông xuất hiện tại Nhà Trắng cùng Masayoshi Son và Sam Altman để công bố một mạng lưới trung tâm dữ liệu AI trị giá $500 tỷ đô. Công nghệ của Oracle sẽ là trung tâm.

Con trai ông, David Ellison, gần đây đã mua lại Paramount Global với giá $8 tỷ đô ( cùng $6 tỷ đô từ quỹ gia đình), mở rộng đế chế Ellison vào Hollywood. Hai thế hệ—công nghệ và giải trí—xây dựng một dòng dõi đa ngành.

Về từ thiện, Ellison đã ký Thỏa thuận Giving Pledge, cam kết quyên góp 95% tài sản của mình. Nhưng khác với Gates hay Buffett, ông hoạt động độc lập. Ông đã quyên góp $200 triệu đô la cho USC để nghiên cứu ung thư và gần đây công bố Viện Công nghệ Ellison hợp tác cùng Đại học Oxford, tập trung vào đổi mới y tế, nông nghiệp giá cả phải chăng và năng lượng sạch. Ông đang xây dựng di sản của riêng mình thay vì tham gia các mạng lưới từ thiện đã có.

Người Phiêu Lưu Không Ngừng

Ở tuổi 81, Larry Ellison chính xác là những gì ông luôn là: không ngừng nghỉ, cạnh tranh và không muốn lùi về phía sau. Ông bắt đầu với hợp đồng cơ sở dữ liệu của CIA, xây dựng đế chế dựa trên dữ liệu quan hệ, rồi—đúng lúc thế giới nghĩ Oracle đã là chuyện của quá khứ—ông đã tự định vị mình trung tâm của hạ tầng AI.

Danh hiệu người giàu nhất thế giới có thể đổi chủ lần nữa (nhưng điều không bao giờ thay đổi là sự từ chối của Ellison để trở nên lỗi thời. Trong thời đại AI đang viết lại luật chơi của công nghệ, thế hệ tiên phong công nghệ cũ đã chứng minh họ chưa dừng lại. Ellison vẫn đang lướt sóng, vẫn đang kết hôn với những thử thách mới, và vẫn đang chiến thắng.