Đến nghìn tỷ đô la: Hai con đường khác nhau trong tích lũy của cải cực đoan

Viết bởi: Liam Akiba Wright | Dịch: Saoirse, Foresight News

Khi chúng ta nói về ai sẽ đạt mốc một nghìn tỷ đô la đầu tiên — Elon Musk hay mạng lưới Ethereum — không phải là cuộc tranh luận giữa “những anh hùng cá nhân” và “công nghệ phi tập trung”, mà là cuộc cạnh tranh giữa hai cơ chế hoàn toàn khác nhau: “lợi nhuận từ quyền chọn cổ phiếu có độ lồi cao” và “sự chấp nhận dần dần của mạng lưới tiền mã hóa”.

Kỹ thuật tài chính đằng sau khối tài sản của Elon Musk

Vào tháng 11, các cổ đông của Tesla đã phê duyệt một kế hoạch thưởng dài hạn có thể nhân đôi khối tài sản của Elon Musk theo cấp số nhân. Nếu hoàn thành tất cả các mốc hoạt động, tài sản của ông có thể vượt qua một nghìn tỷ đô la. Hơn 75% số phiếu ủng hộ kế hoạch này dựa trên các quyền chọn cổ phiếu, không phải trái phiếu tiền mặt.

Cơ chế rõ ràng: phần thưởng phụ thuộc vào việc đạt các ngưỡng nhất định. Tesla phải đạt vốn hóa thị trường gần 8.5 nghìn tỷ đô la, triển khai lái xe tự hành quy mô thương mại, và sản xuất hàng loạt robot humanoid loại Optimus. Với những thành tựu này, tỷ lệ sở hữu của Musk có thể vào khoảng 25%, tạo ra giá trị cạnh tranh với các thị trường lớn.

Để hình dung rõ hơn: SpaceX đã định giá khoảng 350 tỷ đô la trên thị trường tư nhân, với các dự báo lạc quan đưa giá trị gần một nghìn tỷ vào năm 2030 trong các lĩnh vực quốc phòng và kết nối vệ tinh. xAI, công ty trí tuệ nhân tạo của ông thành lập năm 2023, dao động trong khoảng 75 đến 200 tỷ đô la.

Rào cản pháp lý mà không ai đề cập

Tuy nhiên, đây là chi tiết quan trọng thay đổi toàn bộ: khối tài sản của Elon Musk phụ thuộc trực tiếp vào các quyết định pháp lý, không chỉ vào phát triển công nghệ. Ở California, Tesla hiện chỉ có một “giấy phép thử nghiệm lái xe an toàn” của Cục Đăng kiểm Xe cơ giới. Để vận hành robotaxi không người lái quy mô thương mại, cần sự chấp thuận độc lập của Ủy ban Dịch vụ Công cộng California (CPUC).

Cơ quan An toàn Giao thông Đường bộ Quốc gia (NHTSA) vẫn đang xem xét chức năng “lái xe hoàn toàn tự động”. Thời gian phê duyệt các bước này, hơn cả các cuộc họp báo, sẽ quyết định liệu kế hoạch thưởng này có thực sự được thực thi hay không.

Cuộc đua của Ethereum: chấp nhận dần dần so với các bước nhảy pháp lý

Ethereum thể hiện một sự đối lập về cấu trúc. Vốn hóa thị trường hiện tại của nó là 376.56 tỷ đô la, thấp hơn nhiều so với khối tài sản cá nhân mà Musk có thể tích lũy ngay cả trong các kịch bản bảo thủ. Bitcoin, ngược lại, dẫn đầu với 1.813 nghìn tỷ đô la, là đồng tiền mã hóa duy nhất vượt qua dự báo của Musk.

Để Ethereum đạt giá trị một nghìn tỷ đô la trong thập kỷ tới, giả sử Tesla không vượt quá 3 nghìn tỷ, giá của nó cần gần 10,000 đô la (xem xét khoảng 120 đến 125 triệu token đang lưu hành).

Tuy nhiên, cơ chế hoạt động ngược lại: Ethereum phát triển dựa trên sự chấp nhận tích lũy, hiệu suất của giao thức và thanh khoản thị trường. Musk phát triển qua các “điểm bùng nổ tất hoặc không” — nếu Optimus hoạt động, bước nhảy sẽ theo cấp số nhân; nếu thất bại, collateral sẽ rất lớn.

Ba kịch bản: khả năng thực sự ra sao

Kịch bản bảo thủ (2035): Lái xe tự hành bị trì hoãn, Optimus vẫn trong các thị trường ngách. Tesla đạt 3 nghìn tỷ, đóng góp khoảng 750 tỷ cho Musk; SpaceX thêm 500 tỷ, xAI từ 50-100 tỷ. Tổng cộng: khoảng 1.3-1.35 nghìn tỷ (trước thuế và chi phí thực hiện). Có thể không vượt qua ngưỡng một nghìn tỷ. Với Ethereum giá 5,000 đô la: vốn hóa khoảng 625 tỷ đô la. Ethereum mất.

Kịch bản cơ bản @E0#khả năng cao@E0#: Tesla đạt 5 nghìn tỷ, Optimus được triển khai trước tại các nhà máy, mở rộng năng lượng. Cổ phần của Musk trong Tesla tạo ra 1.25-1.45 nghìn tỷ; SpaceX đóng góp thêm 1 nghìn tỷ; xAI cộng thêm 200 tỷ. Vượt qua ngưỡng một nghìn tỷ đô la. Ethereum ở mức 10,000 đô la sẽ đạt khoảng 1.2-1.25 nghìn tỷ. Kết quả hòa hoặc chiến thắng nhỏ của Musk.

Kịch bản lạc quan: Tesla đạt 8.5 nghìn tỷ, robotaxi được chấp nhận rộng rãi, robot humanoid đi vào sản xuất. SpaceX gần 2.5 nghìn tỷ, xAI vượt 500 tỷ. Khối tài sản của Musk đạt nhiều nghìn tỷ. Ethereum không có cơ chế để cạnh tranh ở quy mô này.

Rủi ro thực sự: cách quyền lực tối thượng viết lại luật chơi

Điều hấp dẫn là sự tăng trưởng của Musk không chỉ phụ thuộc vào thị trường, mà còn vào khung pháp lý có thể thay đổi. Các nghiên cứu về chính trị học cho thấy kết quả chính sách phản ánh không tỷ lệ với sở thích của các tầng lớp thượng lưu. Sự tập trung cực đoan của cải dẫn đến ảnh hưởng chính trị lâu dài.

Các cuộc khảo sát gần đây cho thấy đa số cho rằng các tỷ phú không đóng góp đủ cho xã hội. Các nghiên cứu của Vương quốc Anh tiết lộ mối lo ngại của công chúng về ảnh hưởng chính trị quá lớn của giới siêu giàu. Điều này không chỉ là vấn đề truyền thông: nó ảnh hưởng trực tiếp đến ngân sách công, kết quả bầu cử và nợ xã hội.

Khoảng cách số mà hầu như không ai hiểu

Theo dữ liệu năm 2025, có 3,028 tỷ phú trên thế giới. Với dân số toàn cầu là 8,230 triệu người, chỉ có khoảng 1 trong mỗi 2.7 triệu người là tỷ phú. Hiện tại chưa có trườn tỷ phú.

Tài sản gia đình toàn cầu tổng cộng 450 nghìn tỷ đô la. Một nghìn tỷ chỉ chiếm 0.22% tổng số đó. Trung bình tài sản của người trưởng thành trên thế giới chỉ là “một vài nghìn đô la”. Một khối tài sản một nghìn tỷ đô la tương đương với tổng tài sản của khoảng 100 đến 130 triệu người trưởng thành thuộc tầng lớp trung lưu.

Việc chuyển từ người giàu có đến tỷ phú là đã cực kỳ khó xảy ra. Xem một nghìn tỷ như một “mục tiêu công cộng” hoàn toàn không hợp lý về mặt số học.

Hai cơ chế, hai tương lai

Để Ethereum vượt qua Musk, mạng lưới phải dựa vào “sự chấp nhận bền vững, hiệu suất kỹ thuật và thanh khoản thị trường” — các biến số phân tán, tự nhiên, phức tạp để dự đoán. Để Musk tích lũy hơn một nghìn tỷ, phụ thuộc vào “tiến bộ công nghệ cụ thể và sự chấp thuận pháp lý tập trung” — các biến số dễ kiểm soát hơn bởi một cá nhân, nhưng cũng dễ tổn thương hơn.

Có thể ngưỡng mộ khả năng thực thi của Musk mà không thúc đẩy “văn hóa sùng bái giới giàu có”, vốn từ lâu đã làm yếu đi sự ủng hộ các hệ thống thuế tiến bộ và làm tăng ảnh hưởng chính trị của các tầng lớp thượng lưu.

Câu hỏi thực sự quan trọng

Cuối cùng, bất kể ai vượt qua mốc một nghìn tỷ đô la đầu tiên, câu hỏi cốt lõi vẫn còn đó: Chúng ta muốn giao quyền lực cho hệ thống nào? Một hệ thống dựa trên tham vọng cá nhân tập trung, hay một hệ thống phát sinh từ sự đồng thuận và tham gia tập thể?

Câu trả lời của chúng ta sẽ định hình không chỉ cuộc đua về sự giàu có này, mà còn cấu trúc chính trị và kinh tế của thập kỷ tới.