Tại sao các ứng dụng mã hóa đang chuyển đổi thành "nền tảng không thể nhìn thấy"

Năm 2016, lý thuyết “Fat Protocol” của Joel Monero, năm 2022, lý thuyết “Fat App” của Wes-ti—ngành công nghiệp tiền mã hóa luôn tìm kiếm mô hình tích lũy giá trị. Tuy nhiên, đến năm 2025, ngành này đang bước vào một điểm chuyển đổi quyết định. Ứng dụng tiền mã hóa ngày càng trở thành hàng hóa tiêu chuẩn không thể phân biệt.

Hiệu quả giảm dần của tối ưu hóa hạ tầng

Cho đến nay, ngành đã dành nguồn lực khổng lồ để nâng cao hạ tầng và công nghệ. Cải tiến thuật toán tự động tạo thị trường (AMM), tinh chỉnh cơ chế thanh toán, giảm chi phí chứng minh không kiến thức—kết quả kỹ thuật không kể xiết.

Nhưng thực tế lại tàn nhẫn. Chi phí dữ liệu oracle giảm 1 điểm cơ bản. Lãi suất cho vay tăng 10 điểm cơ bản. Độ chính xác giá của sàn giao dịch phi tập trung được cải thiện. Hầu như không có người dùng nào bị lay động bởi những cải tiến này.

Điều người dùng thực sự mong muốn là giao diện thao tác đã quen thuộc. Ưu thế kỹ thuật “ẩn” không dẫn đến trải nghiệm người dùng tốt hơn.

Thời đại do Frontend chi phối

Hiện tượng này đã rõ ràng ở tuyến đầu của ngành. Các ứng dụng chính như Polymarket, Kalshi, Hyperliquid, Aave, Morpho, Fluid đang tập trung nguồn lực vào hợp tác B2B.

Chiến lược của họ đơn giản mà hiệu quả: không làm phức tạp quá trình on-chain cho người dùng mới, mà chọn cách hoạt động như “dịch vụ nền tảng minh bạch” phía sau các nền tảng khác.

Cụ thể, thay vì bắt người dùng mới cài đặt plugin trình duyệt và quản lý khóa riêng, họ tích hợp “chức năng lợi suất” vào các nền tảng đã có như Robinhood, dẫn dắt tài sản của người dùng trực tiếp vào thị trường cho vay của chính họ. Sự hợp nhất và liên kết là chiến thắng. Đường phân phối cuối cùng là chiến thắng. Frontend trở thành người chiến thắng.

Tương lai theo mô hình của Coinbase

Điển hình rõ ràng nhất cho xu hướng này là ví dụ của Coinbase. Người dùng vay USDC bằng cách thế chấp Bitcoin (cbBTC) trên nền tảng của họ. Lưu lượng giao dịch này chảy vào thị trường cho vay Morpho trên chuỗi Base.

Thú vị là, Aave và Fluid cùng trên chuỗi Base cung cấp lãi suất tốt hơn cho vay stablecoin dựa trên cbBTC. Nhưng lý do Morpho vẫn giữ vững thị phần rõ ràng—người dùng Coinbase sẵn lòng trả thêm chi phí để có “tiện ích thao tác rõ ràng” mà không cần quan tâm đến chi phí bổ sung.

Không phải tất cả ứng dụng đều chìm trong nền tảng “ẩn”

Tuy nhiên, không phải tất cả các ứng dụng đều cam chịu làm nền tảng “ẩn”. Một số tập trung vào lĩnh vực B2C, không chủ yếu dựa vào mô hình B2B2C. Nhưng họ buộc phải tái cấu trúc căn bản.

Điều chỉnh lại ưu tiên cốt lõi. Thiết kế lại mô hình lợi nhuận. Xây dựng lại hàng rào cạnh tranh. Tối ưu chiến lược marketing và phát triển. Hiểu sâu về các tuyến đường dẫn người dùng vào thế giới tiền mã hóa—tất cả đều cần thiết.

Thay đổi mô hình phân phối giá trị

Hạ tầng ứng dụng không mất đi giá trị sáng tạo. Ngược lại, các nền tảng frontend kiểm soát lưu lượng người dùng thực sự sẽ chiếm lĩnh phần lớn thị phần giá trị.

Hàng rào cạnh tranh trong tương lai sẽ không dựa trên thanh khoản hay trải nghiệm tiền mã hóa bản địa. Thay vào đó, sẽ chuyển sang cấu trúc cạnh tranh dựa trên khả năng phân phối.