Các cuộc đàm phán Hòa bình Mỹ–Iran hiện đang gần sụp đổ

Các thị trường toàn cầu bắt đầu tăng giá trong một cuộc khủng hoảng Trung Đông tiềm năng

Tình hình địa chính trị giữa Hoa Kỳ và Iran hiện đang bước vào một trong những giai đoạn nguy hiểm nhất trong những năm gần đây.
Những gì ban đầu có vẻ là một con đường khả thi hướng tới ổn định ngoại giao giờ đây đang nhanh chóng biến thành một cuộc đối đầu chiến lược nghiêm trọng với hậu quả quân sự và kinh tế ngày càng gia tăng cho toàn thế giới.

Trong vài tháng qua, Pakistan đã cố gắng trung gian đàm phán qua các kênh bí mật giữa Washington và Tehran nhằm giảm căng thẳng và duy trì một lệnh ngừng bắn mong manh sau các cuộc đối đầu khu vực trước đó.
Trong một thời gian ngắn, các thị trường tin rằng ngoại giao có thể thành công.
Giá dầu tạm thời ổn định, tâm lý rủi ro cải thiện nhẹ, và các nhà giao dịch hy vọng hai quốc gia cuối cùng sẽ đạt được một thỏa thuận an ninh rộng hơn.

Tuy nhiên, những kỳ vọng đó giờ đây đang nhanh chóng phai nhạt.

Vấn đề cốt lõi là cả hai quốc gia tiếp tục bảo vệ các yêu cầu chiến lược hoàn toàn đối lập, và không bên nào dường như sẵn sàng thỏa hiệp về các vấn đề họ coi là sống còn đối với 𝐍𝐚𝐭𝐢𝐨𝐧𝐚𝐥 𝐒𝐞𝐜𝐮𝐫𝐢𝐭𝐲 và 𝐒𝐨𝐯𝐞𝐫𝐞𝐢𝐠𝐧𝐭𝐲.
Vì vậy, các cuộc đàm phán đang từ từ sụp đổ dưới sức nặng của các mục tiêu không tương thích.

Hoa Kỳ tiếp tục khăng khăng về các 𝐍𝐮𝐜𝐥𝐞𝐚𝐫 𝐋𝐢𝐦𝐢𝐭𝐚𝐭𝐢𝐨𝐧𝐬 nghiêm ngặt, giám sát quốc tế chặt chẽ hơn, và yêu cầu bàn giao kho uranium làm giàu cao.
Washington cũng đòi hỏi quyền tự do hàng hải không hạn chế qua 𝐒𝐭𝐫𝐚𝐢𝐭 𝐎𝐟 𝐇𝐨𝐫𝐦𝐮𝐳 và phản đối mọi nỗ lực kiểm soát hoặc thương mại hóa các tuyến đường vận chuyển toàn cầu của Iran trong Vịnh Ba Tư.

Trong khi đó, Iran nhìn nhận tình hình rất khác biệt.
Tehran yêu cầu loại bỏ hoàn toàn các 𝐒𝐚𝐧𝐜𝐭𝐢𝐨𝐧𝐬 𝐞𝐜𝐨𝐧𝐨𝐦𝐢𝐜, hỗ trợ xây dựng lại sau thiệt hại hạ tầng do xung đột khu vực gần đây, và công nhận rộng rãi ảnh hưởng khu vực và quyền chủ quyền của mình.
Các quan chức Iran cũng tiếp tục nhấn mạnh việc kiểm soát lớn hơn các khu vực hàng hải chiến lược xung quanh Eo biển Hormuz.

Những vị trí đối lập này đã tạo ra một 𝐃𝐢𝐩𝐥𝐨𝐦𝐚𝐭𝐢𝐜 𝐃𝐞𝐚𝐝𝐥𝐨𝐜𝐤 hoàn toàn.

Khi các cuộc đàm phán đình trệ, căng thẳng leo thang hơn nữa sau khi Tổng thống Donald Trump đưa ra cảnh báo công khai mạnh mẽ đối với lãnh đạo Iran trong cuối tuần.
Thông điệp của ông ngay lập tức làm gia tăng lo ngại trên các thị trường toàn cầu vì các nhà đầu tư hiểu rằng ngôn ngữ này là dấu hiệu cho thấy sự kiên nhẫn ngoại giao trong Washington có thể đang cạn kiệt.

Cùng lúc đó, các báo cáo cho biết các quan chức an ninh quốc gia cao cấp của Mỹ sẽ sớm họp để xem xét các phương án quân sự chiến lược trong trường hợp ngoại giao hoàn toàn thất bại.
Sự phát triển này đã làm tăng đáng kể lo lắng trên 𝐄𝐧𝐞𝐫𝐠𝐲 𝐌𝐚𝐫𝐤𝐞𝐭𝐬 vì các nhà giao dịch hiểu rõ tầm quan trọng của Trung Đông đối với chuỗi cung ứng dầu toàn cầu.

Hiện tại, Eo biển Hormuz đã trở thành trung tâm của toàn bộ cuộc khủng hoảng.

Con đường hàng hải hẹp này là một trong những 𝐄𝐧𝐞𝐫𝐠𝐲 𝐓𝐫𝐚𝐧𝐬𝐢𝐭 𝐑𝐨𝐮𝐭𝐞𝐬 quan trọng nhất thế giới.
Một tỷ lệ lớn xuất khẩu dầu thô toàn cầu đi qua khu vực này mỗi ngày.
Bất kỳ gián đoạn nào trong hoạt động vận chuyển qua Hormuz đều có thể gây ra các 𝐆𝐥𝐨𝐛𝐚𝐥 𝐄𝐜𝐨𝐧𝐨𝐦𝐢𝐜 𝐒𝐡𝐨𝐜𝐤𝐰𝐚𝐯𝐞𝐬 ngay lập tức.

Đó là lý do các thị trường phản ứng dữ dội như vậy.

Iran gần đây đã thể hiện sự quan tâm mở rộng ảnh hưởng của mình đối với hoạt động vận chuyển gần eo biển, bao gồm các cuộc thảo luận về cơ chế vận chuyển hàng hải và các biện pháp kiểm soát chiến lược.
Trong khi đó, Hoa Kỳ tiếp tục khẳng định rằng quyền tiếp cận vận chuyển quốc tế phải hoàn toàn mở theo luật hàng hải quốc tế.

Điều này tạo ra một 𝐆𝐞𝐨𝐩𝐨𝐥𝐢𝐭𝐢𝐜𝐚𝐥 𝐂𝐨𝐥𝐥𝐢𝐬𝐢𝐨𝐧 cực kỳ nguy hiểm vì cả hai bên đều coi vấn đề này là không thể thương lượng chiến lược.

Cùng lúc đó, bất ổn khu vực rộng lớn tiếp tục gia tăng.
Hoạt động drone gần hạ tầng Vịnh, các hoạt động quân sự tăng cường ở các khu vực lân cận, và các cảnh báo an ninh gia tăng khắp Trung Đông đều góp phần làm môi trường ngày càng xấu đi nhanh chóng.

Tình hình không còn chỉ giới hạn trong ngoại giao nữa.

Nó đang trở thành một 𝐆𝐥𝐨𝐛𝐚𝐥 𝐌𝐚𝐜𝐫𝐨𝐞𝐜𝐨𝐧𝐨𝐦𝐢𝐜 𝐓𝐡𝐫𝐞𝐚𝐭.

Các thị trường năng lượng đã bắt đầu phản ứng mạnh mẽ với sự bất ổn ngày càng tăng.
Giá dầu 𝐁𝐫𝐞𝐧𝐭 𝐂𝐫𝐮𝐝𝐞 𝐎𝐢𝐥 tăng mạnh khi các nhà giao dịch bắt đầu định giá khả năng gián đoạn nguồn cung trong tương lai.
Giá 𝐖𝐓𝐈 𝐂𝐫𝐮𝐝𝐞 cũng tăng lên khi các bàn giao dịch tổ chức tăng hoạt động phòng hộ chống rủi ro xung đột khu vực rộng hơn.

Lý do các thị trường dầu mỏ phản ứng mạnh như vậy là vì giá năng lượng ảnh hưởng trực tiếp đến hầu hết các lĩnh vực chính của nền kinh tế toàn cầu.

Giá dầu cao hơn tạo áp lực tăng lên:

• 𝐈𝐧𝐟𝐥𝐚𝐭𝐢𝐨𝐧
• Chi phí vận chuyển
• Chi phí sản xuất
• Giá tiêu dùng
• 𝐏𝐨𝐥𝐢𝐜𝐲 𝐜𝐡𝐢́𝐧𝐡 𝐭𝐫𝐢𝐧𝐡 𝐜𝐮̉𝐚 𝐁𝐚𝐧 𝐂𝐚𝐧𝐤
• Triển vọng tăng trưởng toàn cầu

Nếu căng thẳng tiếp tục leo thang và hoạt động vận chuyển qua Hormuz trở nên bất ổn, các thị trường năng lượng có thể trải qua một 𝐆𝐮𝐥𝐥 𝐒𝐡𝐨𝐜𝐤 lớn khác như các cuộc khủng hoảng địa chính trị lịch sử trước đây.

Khả năng đó hiện đang buộc các nhà đầu tư phải đánh giá lại rủi ro trên hầu hết các thị trường tài chính.

Các cổ phiếu toàn cầu đã bắt đầu xuất hiện dấu hiệu lo lắng khi các nhà giao dịch giảm tiếp xúc với các tài sản rủi ro cao.
Các cổ phiếu công nghệ vẫn đặc biệt nhạy cảm vì giá dầu cao hơn và lạm phát kéo dài có thể trì hoãn các 𝐂𝐮𝐭 𝐓𝐚𝐱 𝐓𝐡𝐢𝐧𝐤𝐢𝐧𝐠 𝐂𝐮𝐭 từ các ngân hàng trung ương.

Trong khi đó, các tài sản trú ẩn an toàn như Đô la Mỹ, vàng, và các ngành phòng thủ đang thu hút dòng vốn mạnh hơn từ các tổ chức lớn khi sự không chắc chắn gia tăng.

Thị trường tiền điện tử cũng bị ảnh hưởng gián tiếp.

Mỗi khi căng thẳng địa chính trị tăng mạnh, các tài sản đầu cơ thường trải qua độ biến động cao hơn vì các nhà đầu tư trở nên thận trọng hơn trong phân bổ rủi ro.
Điều này phần nào giải thích tại sao 𝐁𝐢𝐭𝐜𝐨𝐢𝐧 và các altcoin gần đây gặp khó khăn trong việc duy trì đà ổn định mặc dù đã có các điều kiện bullish trước đó.

Một yếu tố quan trọng khác là nỗi sợ ngày càng tăng rằng các ngân hàng trung ương có thể buộc phải duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt lâu hơn nếu lạm phát do dầu mửa lại gia tăng.
Các thị trường trước đó đã kỳ vọng các chính sách linh hoạt hơn từ các nhà hoạch định chính sách trong cuối năm, nhưng lạm phát năng lượng tái diễn có thể làm phức tạp đáng kể các kỳ vọng đó.

Kết quả là, cuộc khủng hoảng địa chính trị hiện nay không còn chỉ giới hạn ở Trung Đông nữa.

Nó đang ảnh hưởng đến:

• Hàng hóa
• Các đồng tiền toàn cầu
• Thị trường trái phiếu
• Cổ phiếu
• Tài sản tiền điện tử
• Kỳ vọng lạm phát
• Dự báo lãi suất

Các cuộc thảo luận an ninh quốc gia sắp tới của Mỹ hiện đang được theo dõi rất sát sao vì các nhà giao dịch tin rằng bước đi lớn tiếp theo của Washington có thể quyết định liệu ngoại giao có tồn tại hay khu vực sẽ bước vào một giai đoạn leo thang quân sự khác.

Nhiều kịch bản tiềm năng hiện đang được các nhà phân tích và quan sát địa chính trị thảo luận.

Kịch bản đầu tiên là áp lực ngoại giao cuối cùng buộc hai bên trở lại đàm phán nghiêm túc.
Trong kịch bản này, các thị trường có thể tạm thời ổn định, giá dầu có thể hạ nhiệt, và tâm lý rủi ro có thể cải thiện nhẹ.

Kịch bản thứ hai là tiếp tục bế tắc hiện tại mà không xảy ra xung đột quân sự ngay lập tức.
Trong môi trường này, các thị trường có thể vẫn rất biến động trong khi các nhà đầu tư tiếp tục phản ứng với từng tiêu đề địa chính trị.

Kịch bản thứ ba và nguy hiểm nhất là leo thang trực tiếp liên quan đến các cuộc tấn công quân sự, gián đoạn vận chuyển, hoặc đối đầu khu vực rộng hơn.
Trong những điều kiện đó, giá dầu có thể tăng mạnh, trong khi các thị trường toàn cầu bước vào một giai đoạn phòng thủ và bất ổn hơn nhiều.

Hiện tại, sự không chắc chắn vẫn cực kỳ cao vì không bên nào dường như sẵn sàng rút lui khỏi các vị trí chiến lược cốt lõi của mình.

Đây là lý do tại sao các thị trường tài chính toàn cầu hiện đang phản ứng ngày càng thận trọng.

Tình hình giữa Hoa Kỳ và Iran không còn đơn thuần là tranh chấp ngoại giao khu vực nữa.
Nó đang trở thành một trong những 𝐌𝐚𝐜𝐫𝐨𝐞𝐜𝐨𝐧𝐨𝐦𝐢𝐜 và 𝐆𝐞𝐨𝐩𝐨𝐥𝐢𝐭𝐢𝐜𝐚𝐥 𝐑𝐢𝐬𝐤𝐬 quan trọng nhất đối với hệ thống tài chính toàn cầu năm 2026.

Đối với các nhà giao dịch và nhà đầu tư, những tuần tới có thể trở nên cực kỳ quan trọng vì các diễn biến lớn tiếp theo trong ngoại giao, định vị quân sự, hoặc an ninh hạ tầng năng lượng có thể ảnh hưởng mạnh mẽ đến hướng đi của các thị trường toàn cầu trong nửa cuối năm.